Kayaköy'de gezilecek yerler, terk edilmiş evlerin arasında kısa bir fotoğraf turundan ibaret değildir. Fethiye yakınındaki bu tarihî yerleşim, mübadele hafızası, yamaç mimarisi, kiliseleri, manastır kalıntıları ve kıyı rotalarıyla birlikte okunmalıdır.
Kayaköy Örenyeri'nin yamaçlara yayılan taş konutları, birbirinin manzarasını ve ışığını kesmeyecek biçimde kurulmuş yerleşim dokusunu gösterir. Kültür ve Turizm Bakanlığı bilgilerine göre alanda çok sayıda konutun yanı sıra şapeller, kiliseler, okul ve gümrük yapıları da bulunur. Evlerin içine girmek, duvarlara tırmanmak ve taş almak koruma açısından uygun değildir.
Kayaköy'ü anlamanın anahtarı, 1923 nüfus mübadelesinin yerleşim üzerindeki etkisini görmektir. Köyün sessizliği romantik bir 'hayalet kent' görüntüsüne indirgenmemeli; burada yaşayan insanların, yer değiştirmelerin ve geride kalan yapıların tarihini saygılı bir dille ele almak gerekir.
Kayaköy'de iki büyük kilise ve çeşitli dinî yapı kalıntıları yerleşimin tarihî omurgasını oluşturur. Yapıların erişim ve güvenlik koşulları değişebilir; kapalı bölümlere girmemek, taş ve bezeme parçalarına dokunmamak, fotoğraf sırasında diğer ziyaretçilerin geçişini engellememek gerekir.
Afkule olarak bilinen manastır kalıntısı, Kayaköy çevresinde daha zorlu ve kayalık bir rota arayanların ilgisini çeker. Ulaşım ve yürüyüş zemini herkes için uygun olmayabilir; hava koşulları, ayakkabı, su ve güvenli dönüş planı hesaba katılmadan yola çıkılmamalıdır.
Gemiler Adası, Kayaköy ve Fethiye kıyı tarihini deniz üzerinden genişleten önemli bir duraktır. Adadaki kilise ve şapel kalıntıları, deniz ulaşımı ve hava koşullarıyla birlikte planlanmalıdır. Tekne turları, seferler ve erişim koşulları dönemsel olduğu için kesin saat veya fiyat verilmemelidir.
Kayaköy çevresindeki kıyı durakları, tarihî yerleşim gezisine deniz ve doğa molası ekleyebilir. Koya erişim, yüzme güvenliği, deniz durumu ve çevre kuralları mevsime göre değişebilir; korumasız alanlarda ateş yakılmamalı ve atık bırakılmamalıdır.
Kayaköy, Fethiye merkez, Ölüdeniz ve uygun koşullarda çevredeki doğa rotalarıyla birleştirilebilir. Her noktayı aynı güne sığdırmak yerine örenyeri yürüyüşü, kıyı molası ve ulaşım payını ayrı düşünmek daha dengeli bir plan oluşturur.
Örenyeri ve kilise kalıntıları için en az birkaç saat ayırmak gerekir. Afkule, Gemiler Adası veya kıyı durakları eklendiğinde tam gün ya da ayrı gün planı daha güvenlidir.
Kayaköy'de zemin eğimli, taşlar düzensiz ve bazı yapılar hassastır. Resmî giriş/ziyaret bilgileri, hava durumu ve alan kısıtları yola çıkmadan önce kontrol edilmeli; yapıların üzerine çıkılmamalıdır.
Kayaköy, mübadele tarihini, taş yerleşim mimarisini ve Fethiye'nin kıyı rotalarını aynı coğrafyada buluşturan güçlü bir tarih ve gezi durağıdır.
